“Ons Bizar Heelal”

“Ons Bizar Heelal”

Zondag 12 november in Vituskerk te Wyns

Lezing van Paul Groot in Wyns

Paul Groot is hoogleraar sterrenkunde aan de Radboud Universiteit. Hij promoveerde cum laude aan de Universiteit van Amsterdam, onder andere op de ontdekking van nagloeiers van gammaflitsers. Na een verblijf in de VS kwam hij in 2002 terug naar Nederland om de Afdeling Sterrenkunde in Nijmegen op te richten. Hij was hoofd van deze Afdeling van 2006 tot 2016 en bouwde het uit tot een volwaardig instituut.
Groot is een van de drijvende krachten achter EGAPS, een Europees project om onze Melkweg voor het eerst goed in kaart te brengen. Hij is de projectleider van de BlackGEM en MeerLICHT telescopen voor de detectie van optische nagloeiers van zwaartekrachtsgolf‐samensmeltingen, en lid van de Virgo samenwerking voor zwaartekrachts‐golfdetecties.

Bijna vier jaar terug heeft hij speciaal in Wyns een lezing gegeven met de titel “Ons Bizar Heelal” waarin hij op zeer begrijpelijke wijze ons meenam op reis door het heelal.
Sinds zijn vorige lezing zijn de ontwikkelingen op het gebied van sterrenkunde echter spectaculair te noemen mede door de technische revolutie op het gebied van optische lenzen en elektronica. De Nobelprijs voor natuurkunde is in 2017 toegekend aan wetenschappers die zich bezighouden met de detectie van zwaartekrachtsgolven.

De zwaartekrachtsgolven zijn honderd jaar geleden al door Einstein voorspeld. Pas in 2015 zijn de eerste zwaartekrachts‐golven daadwerkelijk gemeten. Deze golven worden opgewekt als in het Heelal zwarte gaten en neutronensterren samensmelten. Ze worden gemeten met installaties die speciaal hiervoor zijn ontworpen: de Nobelprijswinnende LIGO (VS) en de Virgo (Italië). De eerste detecties met deze interferometers waren van dubbele zwarte gaten. Recent is ook een samensmelting van twee neutronensterren gemeten die daarnaast ook nog met conventionele telescopen werd gezien: de GW170817. Samen met conventionele telescopen, zoals de in aanbouw‐zijnde BlackGEM array, geeft dit een compleet nieuwe blik op het Heelal en daarmee het ontstaan van de aarde.
Bij de eerst‐gedetecteerde samensmelting werd maar liefst drie Zons‐massa's aan pure energie de ruimte ingeslingerd in de vorm van zwaartekrachtsgolven. Dit is de sterkste 'explosie' ooit gemeten. Bij de samensmelting van neutronensterren wordt onder meer goud, zilver en platina gevormd, metalen die je dagelijks op aarde bij de juwelier kunt zien liggen. In Wyns zal Paul Groot u opnieuw meenemen op zijn zoektocht door ruimte en tijd om het Heelal in kaart te brengen met een vervolglezing onder de titel: “ Zwaartekrachtsgolven schudden het Heelal. “

Aanvang: 15:00 uur, de deur van de kerk is vanaf 14:30 open
Toegang: 8,00 euro
websites: www.astro.ru.nl
www.meerlicht.org
www.blackgem.org
www.ru.nl/nieuws‐agenda/nieuws/vm/imapp/astrofysica/2017/meerlicht‐blackgem/

© PGT - gepubliceerd: 2017-10-26 00:00:00

Terug naar nieuws

Bijbelleesrooster
Appostel
Kerkomroep

Blog

  • Kerkelijk Trynwâlden

    November 2026 Vrijzinnig Hervormde Vrouwenvereniging Aldtsjerk–Readtsjerk In ons kerkelijk archief was niets te vinden over…

    Lees meer